Centrum Kultury Zamek oraz Galeria Handlowa Sky Tower mają przyjemność zaprosić na wystawę prac Salvadora Dali pt. „Grafika”.
Źródło: Centrum Kultury Zamek
Główna część kolekcji grafik prezentowana jest w Centrum Kultury Zamek, we Wrocławiu. Wybrane grafiki artysty podziwiać można również do 31 sierpnia w Galerii Handlowej Sky Tower. Na ekspozycję składa się 60 grafik autorstwa Salvadora Dalego. Oryginalne litografie, akwaforty, staloryty i drzeworyty w części sygnowane własnoręcznie przez artystę, pozostałe tłoczone w limitowanych edycjach z autorskich matryc Dalego. Kolekcja zawiera mi.in. ilustracje do Boskiej Komedii Dantego, Nowego i Starego Testamentu, historii Don Kichota. Prace pochodzą ze zbiorów kolekcjonera sztuki – Dariusza Matyjasa.
Salvador Dali – Zbłąkany rycerz
Hiszpański szlachcic przemierza świat w poszukiwaniu przygód, walczy z niesprawiedliwością i ceni to, co piękne i prawdziwe. Ideały i bujna wyobraźnia sprawiają, że stada owiec to dla niego hordy wrogich armii, a wiatrak zamienia się w przerażającego olbrzyma. Don Kichote – bohater powieści Miguela de Cervantesa, to postać znana dziś każdemu. Utożsamiany z romantycznymi wzorcami, heroizmem i nieustępliwością, a przede wszystkim walką wybujałej fantazji z racjonalnym rozumem, stanowi bezdyskusyjny topos w literaturze i sztuce.
Salvador Dali podjął się stworzenia ilustracji do kultowej powieści Cervantesa. – W czasie lata, Joseph Foret pojawił się w Port Lligat z zapakowanymi ciężkimi, litograficznymi kamieniami. Nalegał, abym zilustrował na nich Don Kichote’a. – wspomina Dali. Początkowo niechętny technice litografii, którą uważał za nudną i mechaniczną, wkrótce, natchniony, rzucił się w wir pracy, odnosząc niebywały sukces i wzbudzając zachwyt swymi eksperymentatorskimi popisami.
Nieco inną od Don Kichota wędrówkę podjął włoski poeta Dante Alighieri . Zgnębiony zepsuciem doczesnego świata, pragnie wskazać ludzkości drogę moralnego odrodzenia. Odbywa w tym celu niezwykłą podróż w otchłań piekieł. Przemierza kolejno Piekło, Czyściec i Raj w poszukiwaniu szczęścia, spokoju, mądrości i sprawiedliwości. Bohater wybiera drogę dobra i miłości, dając tym samym wyraz swych uczuć wobec ukochanej Beatrycze. Wymowa, jak i siła poematu oddziałała na wielu mistrzów pióra i uczonych.
Niezwykła wyobraźnia poety, wrażliwość, a także miłość do kobiety bliskie były Dalemu. W 1950 roku otrzymał od włoskiego rządu zlecenie zilustrowania ekskluzywnego wydania „Boskiej Komedii”. W ciągu następnych dwóch lat wykonał sto ilustracji, z których każda odpowiada jednej pieśni. Dali nie odtwarza wiernie pierwowzoru literackiego; każda z grafik jest jego własną wizją Dantego, popisem jego nieposkromionej fantazji, ekspresji i emocji, pod postacią zdeformowanych, groteskowych kształtów, wibrującej kreski i charakterystycznych motywów szufladek, Chrystusa, czy nosorożców.
Dali nie należał początkowo do gorliwych wyznawców katolickiej wiary. Kierowany egocentrycznymi pobudkami, wierzył raczej w swoje powołanie jako artysta i swoją twórczą moc. Giuseppe Albaretto, przyjaciel i mecenas Dalego zamówił u artysty sto pięć litografii mających stanowić tło obrazowe dla Biblii. Wydając to zlecenie, Albaretto miał nadzieję, że dzięki temu Dali zwróci się ponownie do Boga. Nie wiadomo, jaki wpływ miało na niego wykonanie w latach 1963-69 cyklu religijnych grafik, jednak artystyczny efekt był piorunujący: Ilustracje posłużyły do wydania tzw. „Biblia Sacra” – bogato zdobionego, pięciotomowego wydania Pisma Świętego, wzbogaconego pracami Dalego.
Artysta zajmował się grafiką w latach 60. i 70. Jego twórczość graficzna choć pozostaje na marginesie jego najsłynniejszych prac, stanowi interesujący fragment oeuvre artysty. Dali tworzył w różnych technikach graficznych: miedziorycie, akwaforcie, suchej igle, chromolitografii, fotolitografii, fotokolażu, litografii. Eksperymentując, zainicjował nową technikę –„pociskową”- przypadkowych plam tuszu i układu gwoździ na płytach, co później stało się inspiracją dla taszystów.
Salvador Dali (1904-1989) należał do najwybitniejszych przedstawicieli kierunku zwanego surrealizmem. Zafascynowany paranoicznymi wizjami, snami i podświadomością tworzył kontrowersyjne, deliryczne obrazy. Prowadził życie ekstrawaganckie, skandaliczne, wzbudzając tyleż zgorszenia, co uwielbiania i podziwu. Jak sam mówił – Niech się mówi o Dalim, nawet jeśli mówi się o nim dobrze.
Autor: Magdalena Chromik
Źródło: Centrum Kultury Zamek