szukaj w portalu Rynek i Sztuka MENU

Arrasy wawelskie

19.10.2012

Dla początkujących

Arrasy wawelskie to zbiór  królewskich tapiserii, który liczy blisko 360 arrasów. Zostały one zgromadzone przez Jagiellonów w celu udekorowania wnętrz krakowskiej siedziby.

Arras to nic innego jak tapiseria, która została techniką gobelinową – z wełny, niekiedy z dodatkiem nici metalowej złotej. Ornament zawsze zawiera w sobie motyw architektoniczny, a rysunek jest schematyczny i wzorowany na miniaturach. Sama nazwa  pochodzi od miasta Arras w płn. Francji (do 1447 r. należało do Księstwa Burgundii), gdzie już w XIII w. znajdował się największy ośrodek produkcji tapiserii.

Pierwsze tapiserie do Polski przywiozła królowa Bona, jako część swego ślubnego posagu. Kolejne 108 sztuk zamówił Zygmunt Stary w Antwerpii. Większość jednak z nich została wykonana w latach 1553- 1571 na zlecenie Zygmunta II Augusta i zostały wykonane  w brukselskich warsztatach Willema i Jana KempeneerówJana van Tieghena i Mikołaja Leyniersa wg projektów Michaela van Coxciena i Willema Tonsa.

Arrasy zygmuntowskie cechują się wielką precyzją wykonania, jak i użyciem drogocennych materiałów. Tkaniny te  były także dostosowane do rozmiarów wielkości ścian – największe osiągają wymiary 5 x 9 m. W kolekcji tej znajdują się serie:

  • biblijną (sceny rajskie, dzieje Noego i Wieży Babel);
  • krajobrazowo-zwierzęcą;
  • kompozycje groteskowe, inspirowane motywami herbów Polski i Litwy
Arrasy Wawelskie, źródło: wawel.krakow.pl/

Arrasy Wawelskie, źródło: wawel.krakow.pl/

Po śmierci Zygmunta Augusta kolekcja arrasów wawelskich przeszła na własność jego sióstr, a następnie królestwa Rzeczpospolitej. Warto zaznaczyć, że  część z  nich została ukryta przez Jan Kazimierz we Francji i w Gdańsku celem wymuszenia za nie dożywotniej pensji po abdykacji – arrasy te wykupił sejm za panowania wybitnego mecenasa sztuki Augusta II Sasa.

W 1795 z zostały wywiezione przez Rosjan do Petersburga i wyniku postanowień traktatu ryskiego powróciły na zamek wawelski. W czasie największego zagrożenia, a więc II Wojny Światowej wywiezione zostały przez Rumunię do Francji, Anglii, wreszcie do Kanady. Na Wawel powróciły dopiero w 1961 roku. Obecnie kolekcja liczy 143 sztuki.

Kama Wróbel
Portal Rynek i Sztuki
Portal Rynek i Sztuka

 

szukaj wpisów które mogą Cię jeszcze zainteresować:

Dodaj komentarz:

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany.

Magazyn

Kursy online

Odwiedź sklep Rynku i Sztuki

Zobacz nasze kursy Zobacz warsztaty o sztuce

Zapisz się do naszego newslettera

Zapisując się na newsletter zgadzasz się z regulaminem portalu rynekisztuka.pl Administratorem danych osobowych jest Media&Work Agencja Komunikacji Medialnej (ul. Buforowa 4e, p. 1, p-2-5, 52-131 Wrocław). Podanie danych jest dobrowolne. Zgoda na otrzymywanie informacji handlowych może zostać wycofana w każdym czasie. Więcej informacji na temat danych osobowych znajduje się w Polityce prywatności.